Ukrayna, ortak ülkelere silah ihracatı mekanizması kurdu

Ahmet Taş | Yerel Gündem
ANKARA, TÜRKİYE — Ukrayna, Rusya ile savaş sürerken yerli silah ve savunma teknolojilerinin ortak ülkelere ihracatı için yeni bir devlet mekanizmasını onayladı.

Euronews’in haberine göre Kiev yönetimi, özellikle İHA, FPV dron, İHA savunma teknolojileri ve elektronik harp alanlarında geliştirdiği savaş tecrübesini müttefik ve ortak ülkelerle paylaşmaya hazırlanıyor.

Ukrayna hükümeti, ihracatın ancak Ukrayna ordusunun ihtiyaçları güvence altına alındıktan sonra mümkün olacağını vurguluyor. Böylece Kiev, hem cephedeki öncelikleri korumayı hem de savunma sanayiine uluslararası yatırım çekmeyi hedefliyor.

Kiev’den ilk şeffaf ihracat mekanizması

Ukrayna Savunma Bakanı Mihailo Fedorov, hükümetin Ukrayna silahlarının ihracatına ilişkin ilk şeffaf mekanizmayı onayladığını açıkladı.

Fedorov’a göre yeni düzenleme sayesinde ortak ülkeler Ukrayna silah ve teknolojilerini satın alabilecek, Ukraynalı üreticilerle doğrudan çalışma imkânı bulabilecek.

Bu adım, savaşın beşinci yılına girilirken Ukrayna savunma sanayiinin geldiği seviyeyi göstermesi açısından dikkat çekiyor. Savaşın başında büyük ölçüde Batılı müttefiklerinden silah desteği alan Kiev, zaman içinde özellikle dron ve dron karşıtı sistemlerde kendi teknolojisini geliştirdi.

Ukrayna ordusunun ihtiyacı öncelik olacak

Yeni mekanizma, Ukrayna’nın savunma ihtiyaçlarının ikinci plana itilmemesi şartına bağlandı.

Fedorov, ihracatın ancak Ukrayna ordusunun tedarikinin güvence altına alınması halinde mümkün olacağını belirtti. Devletin belirli silahlara ihtiyaç duyması durumunda ihracata izin verilmeyebileceğini söyledi.

Bu yaklaşım, Kiev’in savaş devam ederken savunma ihracatını tamamen serbest bırakmak yerine kontrollü ve önceliklendirilmiş bir model kurmaya çalıştığını gösteriyor.

Ukrayna açısından temel denge şu olacak: Cephede ihtiyaç duyulan silah ve teknolojiler içeride tutulacak, fazla kapasite veya ortak projeler ise dış pazarlara açılabilecek.

Yaklaşık 20 ülkeyle savunma anlaşmaları gündemde

Geçen ay Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, Kiev’in yaklaşık 20 ülkeyle savunma anlaşmaları üzerinde çalıştığını açıklamıştı.

Bu ülkeler arasında Avrupa ve Orta Doğu’dan ortakların bulunduğu belirtiliyor. Özellikle Ukrayna’nın savaşta geliştirdiği İHA teknolojileri, hava savunma deneyimi, elektronik harp kabiliyeti ve FPV dron uygulamaları birçok ülkenin ilgisini çekiyor.

Ukrayna, bu yıl bazı İHA uzmanlarını Orta Doğu ülkelerine gönderdi. Kiev yönetimi, savaş devam ettiği için uzun süre silah ihracatına kısıtlamalar uygulamıştı. Ancak son aylarda bu alanda daha açık ve kurumsal bir çerçeve oluşturma arayışı hızlandı.

Körfez ülkeleriyle iş birliği genişliyor

Zelenskiy, nisan ayında Ukraynalı uzmanların Orta Doğu’daki bazı ülkelerde İran yapımı Şahid tipi İHA’lara karşı savunma alanında görev aldığını duyurmuştu.

Ukrayna lideri, önleme amaçlı İHA’lar ve elektronik harp konusunda uzman askeri personelin Orta Doğu’ya gönderildiğini, bazı ülkelere önleyici sistemlerle nasıl çalışılacağının gösterildiğini söylemişti.

Zelenskiy ayrıca Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri ve Katar ile 10 yıllık anlaşmalar imzalandığını açıklamıştı. Bu anlaşmalar kapsamında Ukrayna şirketlerinin, belirli tesisleri korumak için yerel silahlı kuvvetlerle birlikte çalışması planlanıyor.

Ukrayna’nın Umman, Kuveyt ve Bahreyn ile de görüşmeler yürüttüğü bildiriliyor.

İHA üretiminde büyük kapasite oluştu

Son verilere göre Ukrayna yılda 4 milyondan fazla İHA üretebilecek kapasiteye ulaştı. Yeterli finansman sağlanması halinde bu rakamın iki katına çıkarılabileceği belirtiliyor.

Ukrayna’da şu anda yaklaşık 800 savunma sanayii üreticisi faaliyet gösteriyor. Bu şirketlerin bir bölümü savaş koşullarında üretimini artırarak önemli bir fazla kapasiteye ulaştı.

Özellikle küçük ve orta ölçekli üreticiler, FPV dronlar, keşif dronları, kara insansız sistemleri, elektronik harp ekipmanları ve İHA önleme çözümleri gibi alanlarda hızlı üretim yapabiliyor.

Bu kapasite, Kiev için yalnızca askerî değil, ekonomik ve diplomatik bir araç haline de geliyor.

Yerli üreticiler ihracat izni bekliyordu

Ukraynalı silah üreticileri, özellikle insansız hava araçları başta olmak üzere ülkede üretilen askerî ekipmanların satışına getirilen kısıtlamaların kaldırılması için yaklaşık bir yıldır çağrı yapıyordu.

Üreticilere göre ihracat, şirketlerin gelir elde etmesini, üretim hatlarını büyütmesini ve daha fazla yatırım çekmesini sağlayabilir. Bu da uzun vadede Ukrayna ordusunun tedarik kapasitesini güçlendirebilir.

Kiev’in yeni mekanizması, yerli üreticilere dış pazarlara çıkma imkânı sunarken devlet kontrolünü de korumayı amaçlıyor. Böylece hangi ürünlerin ihraç edileceği, hangi ülkelerle çalışılacağı ve Ukrayna ordusunun ihtiyaçlarının nasıl korunacağı resmî prosedüre bağlanacak.

Savaş tecrübesi ihracat değerine dönüşüyor

Ukrayna’nın savunma teknolojilerine yönelik ilginin temel nedeni, bu sistemlerin doğrudan savaş alanında test edilmiş olması.

Rusya’nın geniş çaplı işgali, Ukrayna’yı kısa sürede dünyanın en yoğun dron savaşı tecrübelerinden birine sahip ülke haline getirdi. FPV dronlar, keşif sistemleri, elektronik harp, karşı-İHA çözümleri ve insansız kara sistemleri cephede günlük savaşın ayrılmaz parçası oldu.

Kiev yönetimi şimdi bu tecrübeyi hem diplomatik ortaklıklara hem de savunma sanayii gelirine dönüştürmeye çalışıyor.

Yeni ihracat mekanizması, Ukrayna’nın savaş sırasında geliştirdiği savunma ekosisteminin uluslararası pazara kontrollü biçimde açılması anlamına geliyor. Ancak Kiev için temel öncelik değişmiş değil: Ukrayna ordusunun cephede ihtiyaç duyduğu silah ve teknolojiler önce kendi askerlerine sağlanacak.

YerelGundem.com