Ayla Aytuna Congar’ın Ceneviz 500 kitabında tarih ve gizem buluşuyor

Yusuf İnan | Yerel Gündem

İSTANBUL, TÜRKİYE — Yazar ve sosyolog Ayla Aytuna Congar’ın 2020’de yayımlanan Ceneviz 500 adlı kurgu eseri, mağaralar, korsan söylenceleri ve kuşaklar boyunca taşınan işaretler üzerinden gizemli bir serüven kuruyor.

Zone Yayıncılık tarafından İstanbul’da okurla buluşturulan 78 sayfalık eser, tarihsel çağrışımları fantastik unsurlarla bir araya getiriyor. Kitabın kapağındaki Galata Kulesi, Ceneviz geçmişi ile anlatının gizemli dünyası arasında görsel bir bağlantı oluşturuyor.

Kitabın künyesinde hangi bilgiler yer alıyor?

Kitabın künye sayfasına göre Ceneviz 500, Zone Yayıncılık tarafından 2020 yılında yayımlandı. Eserin yazarı Ayla Aytuna Congar, editörü Lilan İşen, kapak tasarımı ve yayına hazırlayanı ise Caner Ertuğrul olarak belirtiliyor.

ISBN numarası 978-605-06015-0-3 olan kitap, İstanbul’da basıldı. Bağımsız kitap satış kataloglarında eser; Türkçe, karton kapaklı, 78 sayfalık ve 13,5×19,5 cm boyutlarında bir kurgu kitabı olarak listeleniyor.

Kitabın yayınevi kayıtlarında yer alan bilgiler, eserin sınırlı ölçekli bir yayın olarak okura ulaştığını gösteriyor. Günümüzde kitap daha çok sahaf ve ikinci el kitap platformlarındaki nüshalarıyla bulunabiliyor.

Gerçek yaşamdan izler taşıyan fantastik bir kurgu

Ayla Aytuna Congar, kitabın önsözünde anlatılan öykünün gerçek olmadığını açıkça belirtiyor. Bununla birlikte bazı olayların ve kişilerin yaşamdan izler taşıdığını, karakterlerin isimlerinin değiştirilerek kurguya aktarıldığını ifade ediyor.

Bu açıklama, Ceneviz 500’ün tümüyle tarihsel bir belge veya araştırma kitabı olarak değerlendirilmemesi gerektiğini ortaya koyuyor. Eser, geçmişten gelen söylenceleri ve kişisel gözlemleri hayal gücüyle birleştiren fantastik bir anlatı niteliği taşıyor.

Yazar, okuru gündelik hayatın sınırlarından uzaklaşmaya, aklın ve bilimkurgunun açtığı ihtimalleri düşünmeye davet ediyor. Böylece kitabın dünyası yalnızca Ceneviz tarihine değil; insanın kökenini, kimliğini ve bilinmeyenle ilişkisini sorgulayan bir kurgu alanına dönüşüyor.

Mağaradaki işaretler gizemin kapısını açıyor

Kitabın arka kapağında yer verilen bölüm, anlatının merkezindeki gizeme ilişkin önemli ipuçları taşıyor. Genç bir adam, mağara duvarında Fadi ve “Çocuk” adlı karakterlerin sırtındaki lekeye benzeyen bir işaret görüyor.

Bu benzerlik, karakterlerin geçmişi ile mağarada bulunan iz arasında bir bağ olabileceği düşüncesini doğuruyor. Korsan ataları, yer altında yaşayan topluluklar, saklanan ganimetler ve dış dünyadan kaçış ihtimali anlatının temel soruları arasında beliriyor.

Arka kapak metni kesin cevaplar vermek yerine okurun merakını canlı tutuyor. Mağaranın yalnızca fiziksel bir mekân olmadığı; geçmişin, aile bağlarının ve unutulmuş sırların saklandığı simgesel bir alan olarak kullanıldığı anlaşılıyor.

Kitabın adındaki “500” sayısının hangi olaya ya da tarihsel bağlantıya işaret ettiği ise kamuya açık tanıtım kayıtlarında ayrıntılı biçimde açıklanmıyor. Bu nedenle sayının anlamı, eserin içinde keşfedilmesi gereken gizemlerden biri olarak kalıyor.

Galata Kulesi tarihsel hafızayı kapağa taşıyor

Ceneviz 500’ün siyah ve altın tonlarının kullanıldığı kapağında Galata Kulesi öne çıkıyor. Kültür ve Turizm Bakanlığı kayıtlarına göre bugünkü Galata Kulesi, Galata’nın bir Ceneviz kolonisi olduğu dönemde, 1348 yılında sur sisteminin gözetleme kulesi olarak inşa edildi.

Cenevizliler, Galata’yı Akdeniz ile Karadeniz arasındaki ticaret ağlarının önemli merkezlerinden biri hâline getirdi. İstanbul’un fethinden sonra kule farklı dönemlerde zindan, yangın gözetleme noktası, seyir alanı ve müze olarak kullanıldı.

Kapak tasarımı bu tarihsel arka planı doğrudan akademik bir anlatıya dönüştürmüyor. Bunun yerine Galata Kulesi’ni, okuru Cenevizlilerden korsan söylencelerine ve yer altındaki bilinmeyen dünyalara taşıyan görsel bir geçit olarak kullanıyor.

Yazarın gözlemci anlatımı öne çıkıyor

Yerel Gündem’deki yazar profilinde Ayla Aytuna Congar, yazar ve sosyolog olarak tanıtılıyor. Congar’ın yayımlanan yazılarında aile hatıraları, günlük yaşam, insan davranışları, çevre ve hayvan sevgisi gibi konuların öne çıktığı görülüyor.

Yazarın kişisel gözlemlerden hareketle daha geniş sorulara ulaşan anlatım yaklaşımı Ceneviz 500’ün önsözünde de kendisini gösteriyor. Gerçek yaşamdan alınan bazı izler, mağaralar, korsanlar ve geçmişten gelen sırlarla birleştirilerek farklı bir kurgu dünyası oluşturuluyor.

Ayla Aytuna Congar’ın Yerel Gündem’deki yazar profili, yazarın güncel yazılarına ve yayınlanan içeriklerine ulaşma imkânı sağlıyor.

Kısa ve yoğun bir gizem yolculuğu

Ceneviz 500, geniş hacimli bir tarih romanı olmaktan çok, kısa ve yoğun bir kurgu deneyimi sunuyor. Eserin 78 sayfalık yapısı; olayların hızlı ilerlemesine, gizem unsurlarının öne çıkmasına ve okurun anlatının boşluklarını kendi hayal gücüyle tamamlamasına elverişli bir çerçeve oluşturuyor.

Tarihsel yapılar, mağaralar, korsan anlatıları, soy bağı ve bilinmeyen işaretlerle ilgilenen okurlar için kitap farklı çağrışımlar taşıyor. Galata Kulesi’nin tanıdık görüntüsüyle başlayan görsel yolculuk, arka kapakta yer verilen mağara sahnesiyle yer altına ve karakterlerin geçmişine doğru ilerliyor.

Ceneviz 500, tarihsel gerçekliği belgelemekten çok, geçmişin bugüne bıraktığı izler üzerinden “Nereden geliyoruz ve bizden önce kimler yaşadı?” sorularını fantastik bir serüven içinde yeniden düşündürüyor.

YerelGundem.com