Dünya basınında Özgür Özel’in yeni parti hamlesi: Erdoğan’a meydan okuma

Ahmet Taş | Yerel Gündem

ANKARA / TÜRKİYE — Özgür Özel’in yeni bir siyasi parti kuracağını açıklaması, Financial Times, Reuters ve AP başta olmak üzere uluslararası basında Erdoğan’a meydan okuma ve muhalefetin bölünmesi ekseninde değerlendirildi.

Uluslararası yayınların önemli bölümü, yeni oluşumun TBMM’nin en büyük muhalefet grubuna dönüşme ihtimaline dikkat çekti. Bazı haberlerde ise CHP’den yaşanacak kopuşun kısa vadede Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve AK Parti’nin siyasi hesaplarını kolaylaştırabileceği görüşüne yer verildi.

Uluslararası basında iki temel değerlendirme öne çıktı

Dünya basınındaki haberlerde iki ortak yaklaşım dikkat çekti. Birinci yaklaşım, Özel’in kuracağı partinin parçalı muhalefeti yeni bir merkez etrafında toplama ve Erdoğan karşısındaki siyasi mücadeleyi sürdürme potansiyeli taşıdığı yönündeydi.

İkinci yaklaşım ise CHP içindeki ayrışmanın seçmenleri, milletvekillerini ve yerel teşkilatları farklı yapılara bölerek muhalefetin dayanışmasını geçici olarak zayıflatabileceği değerlendirmesine dayanıyordu.

Reuters, haber özetinde CHP’deki parçalanmanın Erdoğan’ın yeniden seçilme ihtimalini güçlendirebileceğini yazdı. Financial Times ve AP ise daha çok yeni partinin Erdoğan’a karşı mücadele edecek bir siyasi merkez hâline gelme iddiasına odaklandı.

Financial Times: Türk siyasetini yeniden şekillendirebilir

Financial Times, haberini “Türk muhalefet lideri Erdoğan’a karşı mücadele etmek için ayrılıkçı parti kuracak” anlamına gelen bir başlıkla yayımladı.

Gazete, girişimi yalnızca CHP içindeki bir kopuş olarak değil, Türkiye’deki parçalı muhalefeti yeniden bir araya getirme ve 2028 seçimleri öncesinde seçmenlerdeki hoşnutsuzluktan yararlanma arayışı olarak değerlendirdi.

Financial Times’ın haberinde, yeni partinin çok sayıda CHP milletvekilinin katılımıyla doğrudan Meclisin en büyük muhalefet gücüne dönüşebileceği belirtildi. Özel’in 2024 yerel seçimlerindeki başarısı yeni girişimin siyasi dayanaklarından biri olarak gösterilirken, karşı karşıya bulunduğu hukuki ve kişisel risklere de dikkat çekildi.

Gazete, hamlenin Türk siyasetini yeniden şekillendirme potansiyeli taşıdığını ancak sürecin önemli siyasi ve hukuki belirsizlikler içerdiğini aktardı.

Reuters: Bölünme kısa vadede Erdoğan’ın lehine olabilir

Reuters, gelişmeyi “Türkiye’nin muhalefet lideri Erdoğan’a meydan okumak için yeni parti kuracak” başlığıyla duyurdu.

Ajans, CHP’nin 135 milletvekilinin çoğunun Özel’in oluşturacağı partiye geçmesinin beklendiğini ve yeni oluşumun hem milletvekilleri hem de seçmenler arasında geniş bir hareketlilik yaratabileceğini yazdı.

Reuters’ın değerlendirmesinde, muhalefet cephesindeki ayrışmanın dayanışmayı zayıflatması hâlinde Cumhurbaşkanı Erdoğan ile AK Parti’ye avantaj sağlayabileceği belirtildi.

Haberde görüşüne yer verilen araştırmacı Murat Gezici, siyasi tablonun ancak yeni partinin güçlü bir toplumsal karşılık oluşturması ve muhalefetin ana merkezi hâline gelmesi durumunda değişebileceğini söyledi. Gezici’ye göre kısa ve orta vadeli siyasi aritmetik Erdoğan ile AK Parti’nin lehine işleyebilir.

Reuters ayrıca Özel’in henüz yeni partinin adını açıklamadığını, konuşmasını 80’den fazla CHP milletvekilinin izlediğini ve yeni oluşumun Meclis dengelerini değiştirebileceğini aktardı.

AP ve Bloomberg mahkeme kararı sonrasındaki krize odaklandı

Associated Press, haberini “Görevden alınan Türk muhalefet lideri Erdoğan’a karşı yeni parti kurmayı planlıyor” başlığıyla yayımladı.

AP, Özel’in CHP liderliğinden mahkeme kararıyla uzaklaştırılması ve eski genel başkan Kemal Kılıçdaroğlu’nun yeniden göreve getirilmesi sonrasında parti tabanında oluşan tepkiyi haberin temel bağlamı olarak kullandı.

Ajans, yeni siyasi hareketin hafta içinde resmen kurulmasının beklendiğini ve CHP’nin 135 milletvekilinden önemli bir bölümünün Özel’in yanında yer alabileceğini yazdı. Özel’in liderliğinde CHP’nin 2024 yerel seçimlerinde İstanbul ve Ankara dâhil büyük kentlerde elde ettiği sonuçlar da yeni partinin potansiyel desteği açısından hatırlatıldı.

Bloomberg’in kamuya açık haber özetinde ise Özel, “görevden alınan ana muhalefet lideri” olarak tanımlandı ve yeni bir siyasi parti kuracağını duyurduğu aktarıldı. Tam metne erişilemediğinden Bloomberg’e atfedilen daha kapsamlı siyasi değerlendirmeler doğrulanmış bilgi olarak kullanılmadı.

AFP: 83 ila 85 milletvekili yeni partiye geçebilir

AFP, Özel’in Türkiye’nin “tarihî bir kavşakta” bulunduğu yönündeki sözlerini öne çıkardı. Ajans, yeni oluşumun Mecliste ana muhalefet konumuna gelebilmesi için CHP’nin 135 milletvekilinden en az 68’inin yeni partiye geçmesi gerektiğini hesapladı.

AFP’ye konuşan siyasi kaynaklar, 83 ila 85 milletvekilinin Özel’in öncülüğündeki oluşuma katılmasının beklendiğini söyledi. Bu senaryonun gerçekleşmesi hâlinde CHP’nin yaklaşık 50 milletvekiliyle Mecliste dördüncü sıraya gerileyebileceği belirtildi.

Ajans, kuruluş başvurusunun İçişleri Bakanlığına pazartesi günü sunulmasının beklendiğini yazdı. Ancak başvuru tarihi, parti adı ve kesin kurucular listesi resmî belgeler açıklanana kadar kesinleşmiş kabul edilemez.

Alman basını Meclis aritmetiğini öne çıkardı

Die Welt’in yayımladığı dpa kaynaklı haberde, Özel’in yaklaşık 80 milletvekiliyle birlikte hareket etmesi durumunda yeni partinin doğrudan Türkiye’nin en büyük muhalefet gücü hâline gelebileceği belirtildi.

Haberde, Özel’in görevden alınmasına ilişkin mahkeme kararı, Kılıçdaroğlu’nun yeniden göreve getirilmesi ve CHP içindeki disiplin süreçleri anlatıldı. Özel’in kararı, haftalardır devam eden parti içi liderlik krizinin yeni bir aşaması olarak sunuldu.

Deutsche Welle de AFP, AP ve Reuters’tan yararlanarak hazırladığı haberinde gelişmeyi CHP açısından “tarihî bir kopuş” ihtimaliyle değerlendirdi. Özel’in güçlü milletvekili desteğine sahip olduğu ve yeni partinin ana muhalefet konumuna gelebileceği aktarıldı.

Ajans haberleri Hindistan’dan Orta Doğu’ya yayıldı

Times of India, haberi “Türkiye’nin ana muhalefeti bölünüyor” çerçevesiyle yayımladı. Ancak gazete, haber metninde Reuters ve AP’nin aktardığı bilgilere dayandığını açıkça belirtti.

Yayın, yeni partinin Mecliste ana muhalefet konumuna gelebileceğini, buna karşılık bölünmenin Erdoğan’ın siyasi konumunu güçlendirebileceğini yazdı.

Reuters’ın haberi Arab News ve çeşitli uluslararası haber sitelerinde yeniden yayımlanırken AP’nin metni de farklı ülkelerdeki yayın kuruluşları tarafından kullanıldı. Bu tablo, gelişmenin dünya genelinde geniş bir dağıtıma ulaştığını gösteriyor; ancak çok sayıda yayın aynı ajans metnini kullandığı için bunların tamamı ayrı ve bağımsız değerlendirmeler olarak görülmemeli.

Ortak çerçeve: Yeni merkez ihtimali ve bölünme riski

Uluslararası basının genel yaklaşımı, Özgür Özel’in girişiminin Türkiye siyasetinde önemli sonuçlar doğurabilecek bir hamle olduğu yönünde birleşti.

Financial Times ve AP yeni partinin Erdoğan’a karşı güçlü bir siyasi merkez oluşturma potansiyelini öne çıkarırken Reuters, muhalefetin bölünmesinin kısa ve orta vadede iktidara avantaj sağlayabileceği uyarısına ağırlık verdi.

AFP ve Alman basını ise esas olarak Meclis aritmetiğine, kaç milletvekilinin yeni oluşuma geçebileceğine ve CHP’nin sandalye sayısında yaşanabilecek düşüşe odaklandı.

Yeni partinin gerçek siyasi etkisi; resmî kuruluşun tamamlanması, milletvekili geçişlerinin kesinleşmesi, yerel örgütlerin tutumu ve seçmen desteğinin ölçülmesiyle ortaya çıkacak. Parti adı, kurucular kurulu ve kesin katılım sayısı açıklanmadan yapılan değerlendirmeler, ağırlıklı olarak beklenti ve siyasi senaryolara dayanıyor.

YerelGundem.com