Kiev’deki ABD-Ukrayna görüşmeleri: Üçlü format yeniden gündemde

Ahmet Taş | Yerel Gündem

KİEV, UKRAYNA — Ukrayna ile ABD heyetleri Kiev’de üç tur görüşme gerçekleştirirken taraflar hava savunması, kış dönemine hazırlık, güvenlik garantileri ve Rusya’nın da katılacağı üçlü müzakere formatının yeniden başlatılmasını ele aldı.

ABD Başkanı Donald Trump’ın temsilcileri Steve Witkoff ve Jared Kushner, 6 Eylül’de Kiev’de Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, Ukrayna müzakere heyeti ve Avrupa ülkelerinin temsilcileriyle görüştü. Reuters’a göre ziyaret, Witkoff ve Kushner’ın mevcut diplomatik görevleri kapsamında Kiev’e ilk ortak ziyareti oldu ve Moskova’daki temaslarının hemen ardından gerçekleşti.

Ukrayna Cumhurbaşkanlığı tarafından yayımlanan açıklamaya göre Zelenskiy, gün boyunca üç ayrı müzakere turu yapıldığını ve görüşmelerin kapsamlı geçtiğini belirtti. Üçüncü aşamaya Avrupalı temsilciler de katıldı.

Zelenskiy: Üç tur görüşme yapıldı

Zelenskiy, görüşmelerin ardından düzenlenen ortak basın toplantısında Witkoff ve Kushner’a teşekkür ederek başkentteki temaslarının önemini vurguladı.

Ukrayna lideri, Kiev’in hava savunmasına gönderme yaparak ABD’li temsilcilere esprili biçimde, “Bugün başkentte Patriot sistemlerinden bile daha iyi çalıştınız” dedi. Ardından Patriot meselesinin Ukrayna açısından ciddi bir ihtiyaç olmaya devam ettiğinin altını çizdi.

Zelenskiy’ye göre görüşmelerin önemli başlıklarından biri, savaşın kış aylarına uzaması halinde Ukrayna’nın ihtiyaç duyacağı destek paketi oldu. Cumhurbaşkanı, hava savunmasının yanı sıra enerji sektörüne verilecek desteğin de ayrıntılı biçimde ele alındığını söyledi.

Ukrayna yönetimi özellikle Amerikan Patriot sistemleri ve balistik füzelere karşı savunma kapasitesinin güçlendirilmesine öncelik veriyor.

Kış paketi ve enerji güvenliği masadaydı

Zelenskiy, savaşın kış boyunca devam etmesi ihtimaline karşı ABD ve Avrupa’dan kapsamlı bir “kış paketi” beklediklerini açıkladı.

Ukrayna Cumhurbaşkanlığının açıklamasına göre paketin hava savunması ve enerji altyapısının korunmasına odaklanması bekleniyor. Kiev ayrıca ABD’den önemli miktarda sıvılaştırılmış doğal gaz temin edilmesine yönelik imkanları da görüşüyor.

Reuters, Kiev’deki görüşmeler sırasında tarafların hava savunması ve enerji desteğinin yanı sıra güvenlik garantileri, ekonomik garantiler ve savaş sonrası yeniden yapılanma planını ele aldığını bildirdi.

Zelenskiy, güvenlik garantilerinin gelecekte yeni bir savaşın başlamasını engelleyecek kadar açık ve güçlü olması gerektiğini belirtti. Ukrayna ordusunun savaş sonrasında da güçlü kalmasının Kiev açısından temel güvenlik unsurlarından biri olduğunu söyledi.

Witkoff: Amaç tarafları yeniden masaya getirmek

ABD Başkanı Trump’ın özel temsilcisi Steve Witkoff, Washington’ın mevcut girişiminin amacının müzakere sürecini yeniden işler hale getirmek olduğunu söyledi.

RBC-Ukrayna’nın aktardığına göre Witkoff, Trump’ın kendileri için sonuç alınmasını öncelik haline getirdiğini ve taraflarla doğrudan iletişim kurulmasının barış arayışında gerekli olduğunu belirtti.

Witkoff ve Kushner Kiev ziyaretinden önce Moskova’da Vladimir Putin ile üç saatten uzun süren görüşmeler gerçekleştirdi. Reuters’a göre Kremlin temasları “yararlı” olarak nitelendirdi ancak görüşmeler sonrasında taraflar arasında bir anlaşmaya varıldığına ilişkin herhangi bir açıklama yapılmadı.

Witkoff, Moskova’da duydukları Rus pozisyonunu Kiev’de Ukrayna tarafına aktardıklarını, görevlerinin taraflar arasındaki iletişim kanallarını yeniden açmak olduğunu ifade etti.

Kushner üçlü görüşme formatını önerdi

Jared Kushner ise Trump’ın kendilerine yalnızca çatışmayı durdurmayı değil, uzun vadeli barış için bir çerçeve oluşturabilecek paket hazırlama görevi verdiğini söyledi.

Kushner’a göre yaklaşık altı ay önce denenen ABD-Ukrayna-Rusya üçlü müzakere formatına geri dönülmesi yararlı olabilir.

Amerikan tarafı bu seçeneği hem Kiev hem de Moskova ile görüştü. Kushner, üçlü formatın avantajının bütün tarafların aynı süreç içinde birbirleriyle doğrudan iletişim kurabilmesi olduğunu savundu.

Zelenskiy de üçlü görüşmelerin yeniden başlamasını desteklediğini ancak bunun Rusya’nın nasıl bir formatı kabul edeceğine bağlı olduğunu söyledi.

Ukrayna Cumhurbaşkanlığına göre Kiev, ABD ve Avrupa ülkeleri ayrıca yakın zamanda yeniden bir araya gelme konusunda mutabık kaldı. Yeni toplantının Avrupa’da, ABD’de veya yeniden Ukrayna’da gerçekleştirilebileceği belirtildi.

Donbas ve toprak meselesi çözülmesi en zor başlıklardan

Müzakerelerdeki en hassas konulardan biri toprak meselesi olmaya devam ediyor.

Zelenskiy, toprak konusunun mevcut diplomatik sürecin önemli başlıklarından biri olduğunu ancak bu tür karmaşık konuların nihai olarak liderler düzeyinde çözülmesi gerektiğini söyledi.

Reuters da özellikle Donbas’ın geleceğinin müzakerelerdeki temel anlaşmazlık alanlarından biri olduğunu belirtti. Moskova ile Kiev’in toprak ve güvenlik konusunda önemli ölçüde farklı pozisyonlara sahip olması, hızlı bir anlaşmanın önündeki başlıca engeller arasında bulunuyor.

Zelenskiy, Ukrayna’nın sahadaki pozisyonunun güçlendiğini ve bunun gelecekteki diplomatik temaslarda Kiev’e daha fazla güven verdiğini savundu.

Bununla birlikte görüşmeler sonrasında herhangi bir toprak düzenlemesi veya ateşkes koşulu üzerinde uzlaşmaya varıldığı açıklanmadı.

Yeni fikirler değerlendirilecek

Kiev’deki görüşmelerde tarafların kamuoyuna henüz açıklanmayan bazı yeni önerileri de ele aldığı bildirildi.

Zelenskiy, Ukrayna, ABD ve Avrupa ekiplerinin önümüzdeki haftalarda bu öneriler üzerinde çalışacağını, ayrıntıları sonuç alınmadan kamuoyuna açıklamak istemediklerini söyledi. RBC-Ukrayna da heyetlerin birkaç “yeni fikri” tartıştığını aktardı.

Reuters’a göre Witkoff ve Kushner, Moskova ve Kiev ziyaretlerinin ardından ABD arabuluculuğunda yeni bir Ukrayna-Rusya müzakere turunun yakın zamanda gündeme gelebileceği konusunda iyimser olduklarını belirtti. Bununla birlikte Kiev temaslarının sonunda hemen bir diplomatik atılım ilan edilmedi.

Görüşmelerin somut sonucu şimdilik diplomatik temasların yeniden yoğunlaşması oldu. Kiev yönetimi bir taraftan hava savunması ve enerji desteğini güçlendirmeye çalışırken diğer taraftan ABD'nin arabuluculuğunda yeniden kurulabilecek müzakere mekanizmasına hazırlanıyor.

Bir sonraki aşamada Ukrayna, ABD ve Avrupa heyetlerinin yeniden bir araya gelmesi ve Washington’ın Moskova ile Kiev’den aldığı değerlendirmeleri yeni bir diplomatik çerçeveye dönüştürmeye çalışması bekleniyor.

YerelGundem.com