İzmir'de Kentsel Dönüşüm Krizi Derinleşiyor: Karşıyaka da 'Hükümet El Atsın' Çağrısıyla Havlu Attı

YEREL GÜNDEM / İZMİR, TÜRKİYE

Belediyelerden Merkez Hükümete 'Çaresiziz' Sinyali

İzmir'in önemli ilçeleri Bayraklı ve şimdi de Karşıyaka, deprem riski altındaki binaların yenilenmesi için hayati önem taşıyan kentsel dönüşüm sürecinde yerel yönetimlerin yetersiz kaldığını belirterek, sorumluluğun merkez hükümete ait olduğu çağrısında bulundu. Karşıyaka Belediye Başkanı Yıldız Ünsal'ın son meclis toplantısındaki açıklamaları, kentsel dönüşümdeki tıkanıklığın ilçe sınırlarını aştığına işaret etti. Başkan Ünsal, "Karşıyaka eski bir yerleşim yeri. İlçe sıkışmış kıpırdayacak yeri yok. Ancak bu konu ilçe belediyesini büyükşehiri aşar. Bu Hükümet meselesi" diyerek, sorunun büyüklüğünü vurguladı. Bu açıklama, geçtiğimiz günlerde Bayraklı Belediye Başkanı İrfan Önal'ın TOKİ'yi (Toplu Konut İdaresi Başkanlığı) göreve çağıran "Biz buraya kadar getirebildik" sözlerinin hemen ardından geldi. İzmir'in merkezi bölgelerinde artan bu çaresizlik beyanları, kentsel dönüşümün finansman, planlama ve uygulama süreçlerinin yerel yönetimlerin imkânlarını zorladığını ortaya koyuyor. Özellikle Karşıyaka gibi yoğun ve eski yapılaşmanın bulunduğu ilçelerde, vatandaşın beklentileri ile belediyenin mevcut kaynakları arasındaki makas giderek açılıyor.

Karşıyaka Bütçesinde Personel ve Bakım Giderleri Tartışması

Karşıyaka Belediyesi'nin Ekim ayı meclis toplantısında, 2026 yılı için belirlenen 4.9 milyar liralık Performansa Dayalı Bütçe görüşmeleri de hararetli tartışmalara sahne oldu. AK Partili Meclis Üyesi Ahmed Said Atılğan, hazırlanan bütçeyi "kadük, sakat ve şeffaf değil" olarak nitelendirdi. Atılğan, bütçenin yüzde 63'ünün personel giderlerine ayrıldığına dikkat çekerek, bu durumun yatırım ve hizmetlere ayrılan payı düşürdüğünü savundu. Özellikle temsil ve ağırlama giderlerine ayrılan 11 milyon TL ile yol yapımına ayrılan sadece 12 milyon TL arasındaki orantısızlık, eleştirilerin odak noktası oldu. Atılğan, 135 belediye aracının bakım ve onarımına ayrılan 15 milyon TL'nin, araç başına 111 bin TL'ye denk geldiğini belirterek, bu rakamın "aklın değil keyfiyetin" göstergesi olduğunu iddia etti.

Başkan Ünsal'dan Eleştirilere Yanıt: Yeni Yönetim ve İş Makinaları

Karşıyaka Belediye Başkanı Yıldız Ünsal ise bütçe eleştirilerine yanıt verirken, Performansa Dayalı Bütçe sisteminin belediye yönetiminde yeni bir dönem başlattığını, harcamaların hizmete dönüşümünü ve vatandaşlara sağladığı faydayı şeffafça göstermeyi amaçladığını belirtti. Personel giderlerinin yüksekliği konusundaki eleştirilere dolaylı olarak yanıt veren Ünsal, araç bakım ve onarım giderlerinin büyük bir bölümünün ağır iş makinalarının rutin ve arıza bakımlarına gittiğini, bunun toplam bakım giderlerinin yüzde 60'ını oluşturduğunu ifade etti. Temsil ve tanıtma giderleri için ayrılan 7 milyon 800 bin TL'nin ise personel AŞ maaşları, sendika ödenekleri ve Kent Konseyi giderleri gibi kalemleri de içerdiğini ve bunun genel bütçede "binde bir buçuk" gibi düşük bir orana tekabül ettiğini ekledi.

Kentsel Dönüşümde 'Hükümet Meselesi' Vurgusu ve Yapı Envanteri Çalışması

Başkan Ünsal, meclis konuşmasının en çarpıcı bölümünde kentsel dönüşüm konusundaki çaresizliği bir kez daha dile getirdi. Karşıyaka'nın yapısının dönüşümü zorlaştırdığını belirten Ünsal, "Aynı binaların tekrardan yapılması mı lazım? Ama bu Türkiye'nin kanayan yarası... Bu ilçe belediyesini aşar, büyükşehirin görevlerini aşar. Bu bir hükümet meselesi" ifadelerini kullandı. Emekli ve dar gelirli vatandaşların tek varlıkları olan dairelerini yenileme maliyetlerinin altından kalkamamasının, süreci tıkadığını söyledi. Belediyenin kendi imkânları dahilinde adımlar attığını da belirten Ünsal, ilçede Yapı Envanteri ve Deprem Riski değerlendirilmesi çalışmasının başlatıldığını, 22 bin 500 yapının envanterinin çıkarılacağını duyurdu. Ayrıca, 2026 yılı için 220 ruhsata aykırı ve kaçak yapının yıkılması planlandığını da sözlerine ekledi. Tüm bu tartışmaların ardından, 2026 yılı bütçesi mecliste oy çokluğuyla kabul edildi. İzmir'in iki büyük ilçesinden gelen bu net çağrı, kentsel dönüşüm sorununa ulusal düzeyde bir çözüm getirilmesi gerekliliğini bir kez daha ülkenin gündemine taşıdı.

www.yerelgundem.com

Kaynak: Sinan Doğan / ErhanGulenc.com