Almanya’da sıcak kaynaklı tahmini ölümler 9 bin 800’e ulaştı

Ahmet Taş | Yerel Gündem

BERLİN, ALMANYA — Almanya’da 2026 yazında aşırı sıcaklarla ilişkilendirilen tahmini ölüm sayısı, Robert Koch Enstitüsünün verilerine göre 19 Temmuz itibarıyla 9 bin 800’e ulaştı.

DW Türkçe’nin aktardığı haftalık rapor, açıklanan rakamın ölüm belgelerinde doğrudan “sıcaklık” yazan vakalardan değil, sıcaklık ile normalin üzerindeki toplam ölüm sayıları arasındaki istatistiksel bağlantıdan hesaplandığını gösteriyor.

Tahmini ölüm sayısı 9 bin 800 olarak hesaplandı

Robert Koch Enstitüsüne göre Almanya’da 19 Temmuz’a kadar yaklaşık 9 bin 800 ölümün yüksek sıcaklıklarla bağlantılı olduğu tahmin edildi. Bu rakam, son yıllarda kaydedilen yıllık tahminlerin belirgin şekilde üzerinde bulunuyor.

RKI, 2022 ile 2025 yılları arasında Almanya’da her yıl yaklaşık 2 bin 600 ila 4 bin 900 sıcak kaynaklı ölüm yaşandığını hesaplamıştı. 2026 yazında ortaya çıkan tahmin ise temmuz ayının ortasında önceki yılların tamamına ilişkin seviyeleri aşmış durumda.

Ülkede haziran ayının sonunda hava sıcaklıkları birçok bölgede 40 dereceye yaklaşırken, bazı kentlerde 41 dereceye ulaşan ölçümler kaydedildi. Gece sıcaklıklarının da yüksek kalması, insan vücudunun gün içinde biriken ısı yükünü azaltmasını zorlaştırdı.

Uzmanlar, özellikle uzun süre devam eden sıcaklıkların kısa süreli sıcak hava dalgalarına kıyasla daha fazla sağlık riski oluşturabildiğini belirtiyor.

Sıcaklık çoğu ölüm belgesinde doğrudan görünmüyor

Aşırı sıcaklıklar her zaman ölüm belgesine doğrudan ölüm nedeni olarak yazılmıyor. Sıcak çarpması sonucu hayatını kaybeden kişiler açık biçimde sıcaklıkla ilişkilendirilebilse de vakaların büyük bölümünde başka hastalıklar öne çıkıyor.

Yüksek sıcaklık; kalp-damar, akciğer ve böbrek hastalıkları bulunan kişilerin sağlık durumunu ağırlaştırabiliyor. Kalp krizi, inme, dolaşım bozukluğu veya organ yetmezliği gibi sonuçlar ölüm nedeni olarak kayda geçerken, sıcaklığın bu süreci hızlandıran etkisi resmî belgelerde görünmeyebiliyor.

Münih Helmholtz Merkezi Epidemiyoloji Enstitüsü Başkan Yardımcısı meteorolog ve epidemiyolog Alexandra Schneider, açıklanan rakamın bireysel vakaların sayılmasıyla değil, istatistiksel bağlantılar üzerinden hesaplandığını belirtti.

Schneider, hesaplamanın niteliğini şu sözlerle açıkladı:

“Bu istatistiksel bir bağlantı.”

Bu nedenle 9 bin 800 rakamı kesin olarak tek tek doğrulanmış ölüm vakalarını değil, sıcaklık olmasaydı gerçekleşmesi beklenmeyen ilave ölümlere ilişkin bilimsel tahmini ifade ediyor.

Ölüm verileri ile sıcaklık ölçümleri karşılaştırılıyor

RKI’nin hesaplama yönteminde Federal İstatistik Dairesinin haftalık ölüm verileriyle Alman Meteoroloji Dairesinin sıcaklık ölçümleri birlikte değerlendiriliyor.

Haziran ayının son haftasında Almanya’da yaklaşık 23 bin 600 kişi yaşamını yitirdi. Aynı dönemde gündüz ve gece sıcaklıklarını kapsayan haftalık ortalama sıcaklık 26 derece olarak ölçüldü.

Önceki yılların aynı haftalarında ortalama ölüm sayısının yaklaşık 18 bin 200 olduğu belirtildi. Böylece 2026’daki toplam ölüm sayısı geçmiş yılların ortalamasının yaklaşık yüzde 30 üzerine çıktı.

RKI, haftalık ortalama sıcaklığın 20 dereceyi aştığı dönemlerde sıcaklığa bağlı ilave ölüm riskini hesaplamaya başlıyor. Araştırmacılar, sıcaklığın 20 derecenin altında kaldığı benzer koşullarda kaç ölüm gerçekleşebileceğini modelleyerek aradaki farkı tahmin ediyor.

Hesaplama yapılırken mevsimsel dalgalanmalar ve ölüm sayılarını etkileyebilecek başka faktörler de mümkün olduğunca modelden ayrıştırılıyor.

Schneider, geçmişte haftalık sıcaklık ortalamalarının gün içindeki sert dalgalanmaları yeterince yansıtmadığı gerekçesiyle yöntemi eleştirdiğini söyledi. Ancak bu yaz sıcaklığın uzun süre yüksek kalması nedeniyle tahminin makul olduğunu değerlendirdi.

Kalp krizi ve inme riski artıyor

Sıcak çarpması genellikle baş ağrısı, baş dönmesi, bilinç bozukluğu ve vücut sıcaklığındaki tehlikeli yükselişle ortaya çıkıyor. Vücudun ısı düzenleme sisteminin çökmesi hâlinde çoklu organ yetmezliği gelişebiliyor.

Ancak uzmanlara göre aşırı sıcakların sağlık etkisini yalnızca sıcak çarpması vakalarıyla ölçmek, gerçek riski önemli ölçüde küçümsüyor.

Schneider, yüksek sıcaklıklarla kalp krizi arasında güçlü bir ilişki bulunduğunu, özellikle sıcak gecelerin inme riskini artırabildiğini belirtti.

Sıcak havalarda vücut kendisini soğutabilmek için kan damarlarını genişletiyor ve terleme yoluyla sıvı kaybediyor. Bu durum kalbin daha fazla çalışmasına, tansiyonun değişmesine ve böbreklerin zorlanmasına neden olabiliyor.

Yaşlılar, bebekler, hamileler, yalnız yaşayanlar, açık havada çalışanlar ve kronik hastalığı bulunan kişiler yüksek sıcaklıklardan daha fazla etkileniyor. Bazı ilaçların vücudun sıvı dengesi veya terleme mekanizması üzerindeki etkileri de riski artırabiliyor.

Sağlık ekipleri de kapasite sınırına yaklaşıyor

Aşırı sıcaklar yalnızca hastaları değil, acil sağlık hizmetlerinde çalışan ekipleri de etkiliyor.

Brandenburg eyaletinin Teltow kentinde acil sağlık teknisyeni olarak çalışan Jonas Sonnenstuhl, sıcak hava dönemlerinde inme ve kalp krizi vakalarının daha sık görülebildiğini veya daha hızlı ağırlaşabildiğini anlattı.

Sonnenstuhl, doğuştan kalp rahatsızlığı bulunan 17 yaşındaki bir hastanın sıcak hava dalgası sırasında nefes darlığı, baş dönmesi ve bilinç bozukluğu yaşadığını aktardı.

Sağlık teknisyeninin 28 Haziran’daki 24 saatlik nöbeti sırasında ambulansın iç sıcaklığının 30 derecenin altına düşmediği belirtildi. Ağır iş kıyafetleri, koruyucu ekipmanlar ve fiziksel müdahaleler de çalışanların üzerindeki ısı yükünü artırdı.

Sonnenstuhl, birçok hastanenin acil servisinde ve kurtarma istasyonunda yeterli klima bulunmadığını belirterek, çalışanların da hastalar kadar sıcaklıktan etkilendiğini söyledi.

“Hem biz hem de klinikteki personel sınırdaydık.”

Uzmanlar, sağlık kuruluşlarının sıcak hava dalgalarına karşı iklimlendirme, personel planlaması, içme suyu temini ve acil durum kapasitesi açısından hazırlanması gerektiğini vurguluyor.

İklim değişikliği toplam ölüm riskini artırıyor

Avrupa’da soğukla ilişkilendirilen ölüm sayıları hâlen sıcaklıkla ilişkilendirilen ölümlerden daha yüksek bulunuyor. Soğuk dönemlerde solunum yolu enfeksiyonları artarken, düşük sıcaklıklar kalp-damar sistemi üzerinde de ek yük oluşturabiliyor.

Ancak Schneider, bu dengede yavaş bir değişim yaşandığını belirtti. İklim değişikliği nedeniyle kışların daha ılıman geçmesi soğukla bağlantılı ölümleri azaltabilse de sıcak kaynaklı ölümlerdeki artışın bu kazanımı aşabileceği değerlendiriliyor.

Araştırmacıların farklı iklim senaryolarıyla yaptığı modellemelerde toplam ölüm sayısındaki net etkinin artış yönünde olduğu görüldü.

Schneider, sıcaklıkla bağlantılı ölümlerin yalnızca sağlık sistemine yansıyan tablonun en ağır bölümünü oluşturduğuna dikkat çekti. Ölümle sonuçlanmayan sıcaklık etkileri de hastane başvurularını, kronik hastalıkların ağırlaşmasını ve sağlık çalışanlarının iş yükünü artırıyor.

RKI’nin 9 bin 800 kişilik tahmini, aşırı sıcakların yalnızca konfor sorunu olmadığını; sağlık altyapısı, şehir planlaması ve iklim politikaları açısından giderek büyüyen bir halk sağlığı riski oluşturduğunu ortaya koyuyor.

YerelGundem.com