Azerbaycan’da başörtülü öğrenciler okula alınmadı

Ahmet Taş | Yerel Gündem

ANKARA, TÜRKİYE — Azerbaycan’da devlet okullarındaki kıyafet kurallarına ilişkin yeni düzenlemenin ardından başörtülü öğrencilerin okullara alınmadığı görüntüler kamuoyunda tepki çekti.

Karar’ın haberine göre, Başbakan Ali Asadov’un imzasıyla 21 Eylül 2026’da yayımlanan 309 sayılı Bakanlar Kurulu kararı, devlet okullarındaki öğrenci kıyafetlerine dair yönetmelikte değişiklik yaptı. Düzenlemede, öğrencilerin okul kıyafetinin bütünlüğünü bozan veya “genel eğitimin laiklik ilkesine uygun olmayan diğer kıyafet unsurlarını” kullanmasına izin verilmeyeceği belirtildi.

Kararda başörtüsü ifadesi yer almıyor

309 sayılı karar metninde “başörtüsü” veya “hicab” kelimesi doğrudan geçmiyor. Ancak “laiklik ilkesine uygun olmayan diğer kıyafet unsurları” ifadesinin açık uçlu olması, düzenlemenin başörtülü öğrencileri hedef aldığı yönünde yorumlara neden oldu.

Kararda velilere de sorumluluk yükleniyor. Buna göre aileler, çocuklarının okul kıyafeti kurallarına uymasını sağlamakla yükümlü tutuluyor. Uygulamaya ilişkin detayların ise okulların Pedagoji Kurulları tarafından karara bağlanacağı ifade ediliyor.

Sumgayıt’taki görüntüler tartışmayı büyüttü

Yeni düzenlemenin ardından sosyal medyada yayılan görüntüler, tartışmayı daha görünür hale getirdi. Sumgayıt’taki 6 No’lu Tam Ortaokul önünde çekildiği belirtilen görüntülerde, başörtülü kız öğrencilerin okula giremediği ve bazı öğrencilerin ağlayarak okuldan uzaklaştığı görüldü.

Görüntülerin yayılması, Azerbaycan’da eğitim hakkı, laiklik ilkesi, okul disiplin kuralları ve dini özgürlükler arasında yeni bir tartışma başlattı. Başörtülü öğrencilerin okula alınmaması, özellikle çocukların eğitimden mahrum bırakılıp bırakılmadığı sorusunu gündeme taşıdı.

Düzenlemenin hukuki zemini temmuzda atıldı

Yeni kıyafet kararının arka planında, Azerbaycan’da temmuz ayında yapılan kanun değişikliği bulunuyor.

7 Temmuz 2026 tarihli 434-VIIQD sayılı kanunla “Genel Eğitim Hakkında Kanun”a “millilik ve laiklik” ilkesi eklendi. Bu ilke, milli ve evrensel değerlerin korunması temelinde laik genel eğitim sisteminin oluşturulması ve geliştirilmesi şeklinde tanımlandı.

Aynı düzenlemeyle devlet okullarındaki öğrencilerin ve eğitim çalışanlarının kıyafet kurallarına uymaları zorunlu hale getirildi. Velilere de çocuklarının bu kurallara uymasını sağlama yükümlülüğü getirildi.

Aliyev Bakanlar Kurulu’na görev vermişti

Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev, söz konusu yasal düzenlemeyi 22 Temmuz’da yürürlüğe koydu. Ardından Bakanlar Kurulu’na öğrenci ve öğretmenlerin kıyafetlerine ilişkin kuralları yeni yasaya uygun hale getirme görevi verildi.

21 Eylül’de yayımlanan 309 sayılı karar da bu sürecin devamı olarak yürürlüğe girdi. Böylece okul kıyafetleriyle ilgili kurallar, laiklik ilkesiyle bağlantılı şekilde yeniden düzenlenmiş oldu.

Milli kıyafet için istisna getirildi

Kararda milli kıyafetler konusunda ayrı bir istisna da yer aldı. Buna göre Azerbaycan’ın tarihi, kültürü ve milli-manevi değerleriyle bağlantılı etkinliklerde, okulun Pedagoji Kurulu kararıyla milli kıyafet veya milli kıyafet unsurlarının kullanılmasına izin verilebilecek.

Bu istisna, düzenlemenin dini kıyafetler açısından nasıl uygulanacağı sorusunu daha da önemli hale getiriyor. Çünkü kararın metni başörtüsünü doğrudan yasaklamasa da uygulamadaki yorumların başörtülü öğrencilerin okula girişini engellediği iddia ediliyor.

Eğitim hakkı tartışması öne çıktı

Başörtülü öğrencilerin okula alınmadığına ilişkin görüntüler, yalnızca kıyafet yönetmeliği tartışması olarak değil, eğitim hakkı meselesi olarak da değerlendiriliyor.

Eleştiriler, çocukların dini kimlikleri veya aile tercihleri nedeniyle eğitimden uzaklaştırılmaması gerektiği yönünde yoğunlaşıyor. Düzenlemeyi savunan çevreler ise devlet okullarında ortak kıyafet uygulamasının ve laik eğitim ilkesinin korunması gerektiğini savunuyor.

Azerbaycan makamlarından uygulamanın kapsamı, başörtülü öğrencilerin durumu ve okulların hangi kriterlerle karar verdiğine ilişkin daha ayrıntılı bir açıklama bekleniyor.

YerelGundem.com