Türkiye dev güneş yatırımıyla yenilenebilir enerjide öne çıkıyor

AHMET TAŞ | YEREL GÜNDEM
ANKARA, TÜRKİYE — Türkiye, dünyanın en büyük güneş enerjisi tesislerinden biri ve hızla büyüyen batarya depolama yatırımlarıyla Avrupa’da yenilenebilir enerji alanında liderlik yarışında öne çıkıyor.

Ülkenin enerji dönüşümünde attığı adımlar, özellikle yaklaşan COP31 İklim Değişikliği Konferansı öncesinde uluslararası alanda dikkat çekerken, uzmanlar bu sürecin Türkiye’yi bölgesel bir enerji merkezine dönüştürebileceğini belirtiyor.

Rekor kıran güneş yatırımı

Konya’nın Karapınar ilçesinde bulunan güneş enerjisi santrali, yaklaşık 20 milyon metrekarelik alan üzerine kurulu ve 3,5 milyon güneş panelinden oluşuyor. Bu büyüklük, yaklaşık 2 bin 600 futbol sahasına eşdeğer bir alanı kapsıyor.

2023 yılından bu yana elektrik üretimi yapan tesis, yılda yaklaşık 3 milyar kilovatsaat enerji üreterek yaklaşık 2 milyon nüfuslu bir şehrin elektrik ihtiyacını karşılayabilecek kapasiteye sahip.

Batarya depolamada Avrupa’yı geride bırakıyor

Enerji düşünce kuruluşu Ember’in analizine göre Türkiye, sessiz ancak hızlı bir şekilde Avrupa’nın en büyük batarya depolama proje hatlarından birini oluşturdu.

Rapora göre 2022 yılından itibaren yeni rüzgar ve güneş enerjisi projeleri için batarya depolama kapasitesi şartı getirilmesi, toplamda 221 GW’lık başvuruya yol açtı ve bu projelerin 33 GW’lık kısmı onaylandı.

Aynı analizde, Almanya ve İtalya gibi Avrupa’nın önde gelen ülkelerinde batarya depolama kapasitesinin 12–13 GW seviyesinde kaldığı belirtilirken, Türkiye’nin proje hattının mevcut yenilenebilir kapasitesinin yaklaşık yüzde 83’üne ulaştığı vurgulandı.

Bölgesel liderlik güçleniyor

Ember’in değerlendirmesine göre Türkiye, 2025 itibarıyla rüzgar ve güneş enerjisinin toplam elektrik üretimindeki payını yüzde 22 seviyesine çıkararak Orta Doğu, Kafkasya ve Orta Asya’daki 16 ülke arasında lider konuma yükseldi.

Aynı raporda, bu bölgede rüzgar ve güneş enerjisinin yüzde 20 eşiğini aşabildiği tek ülkenin Türkiye olduğu ifade edildi.

Dikkat çeken mimari ve kamuoyu ilgisi

Karapınar’daki tesis yalnızca enerji kapasitesiyle değil, mimarisiyle de öne çıkıyor. Bilgin Architects tarafından tasarlanan merkezi kontrol binası, dış cephesindeki yansıtıcı paneller ve iç kısmındaki açık avlu tasarımıyla dikkat çekiyor.

Uluslararası medya kuruluşu EuroNews’un haberine göre, tesisin görüntüleri sosyal medyada geniş yankı buldu ve bazı kullanıcılar projeyi “bilimkurgu filmi seti”ne benzetti.

Kömür bağımlılığı sürüyor

Yenilenebilir enerji yatırımlarındaki artışa rağmen Türkiye’de kömür, yüzde 34’lük payla elektrik üretiminde en büyük kaynak olmayı sürdürüyor.

Enerji uzmanları, son üç yılda yeni kömür santrali kurulmamış olmasına rağmen, yerli kömüre yönelik teşviklerin 2026 yılında kömürden elektrik üretimini yeniden artırabileceği uyarısında bulunuyor.

Gelecek hedefleri ve riskler

Türkiye’nin 2035 yılı için belirlediği 120 GW’lık güneş ve rüzgar enerjisi hedefi, mevcut kapasitenin yaklaşık üç katına çıkarılmasını gerektiriyor.

Enerji analisti Ufuk Alparslan, değerlendirmesinde Türkiye’nin yenilenebilir enerji yatırımlarını hızlandırması ve elektrik şebekesini modernize etmesi halinde kömür bağımlılığını azaltabileceğini belirtti.

Alparslan, Türkiye’nin bu süreçte yalnızca bölgesel değil, küresel ölçekte de önemli bir enerji aktörü olma potansiyeline sahip olduğunu ifade etti.

www.yerelgundem.com