Alparslan Kuytul operasyonu: Furkan cemaati nedir, neyi savunuyor?

Ahmet Taş | Yerel Gündem

ADANA / TÜRKİYE — Furkan Hareketi lideri Alparslan Kuytul’un da aralarında bulunduğu 32 kişinin Adana’da gözaltına alınması, Furkan cemaati olarak bilinen yapının geçmişini ve görüşlerini yeniden gündeme taşıdı.

DW Türkçe’nin haberine göre Adana Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yürütülen soruşturma kapsamında Kuytul ve diğer şüphelilere “suç örgütü kurma ve yönetme, örgüt üyeliği, suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama, nitelikli dolandırıcılık, resmî belgede sahtecilik ve Vergi Usul Kanunu’na muhalefet” suçlamaları yöneltiliyor.

Soruşturma devam ediyor. Gözaltına alınan kişiler hakkındaki suçlamaların yargı kararıyla kesinleşmediğinin ve şüpheliler bakımından masumiyet karinesinin geçerli olduğunun altını çizmek gerekiyor.

Operasyon, özellikle son yıllarda hükümete yönelik eleştirileriyle kamuoyunda daha fazla görünür hale gelen Alparslan Kuytul’un liderliğini yaptığı Furkan Hareketi’nin nasıl ortaya çıktığı, hangi dini ve siyasi görüşleri benimsediği sorularını yeniden öne çıkardı.

Furkan cemaati nasıl kuruldu?

Kendisini Furkan Hareketi olarak tanımlayan yapının geçmişi 1980’li yılların başına uzanıyor.

DW Türkçe’nin aktardığı bilgilere göre hareketin temelleri Alparslan Kuytul tarafından 1981 yılında atıldı. Yapı, kurumsal kimliğini ise 22 Kasım 1994’te Adana’da Furkan Eğitim ve Hizmet Vakfı’nın kurulmasıyla kazandı.

Başlangıçta dini eğitim ve sohbet faaliyetleri üzerinden gelişen hareket, zaman içerisinde konferanslar, seminerler, yayınlar ve sosyal medya faaliyetleriyle daha geniş bir çevreye ulaştı.

Furkan Hareketi’nin kendi açıklamalarına göre bugün Adana dışında İstanbul, Ankara, Konya, Diyarbakır ve Antalya’nın da aralarında bulunduğu çok sayıda kentte faaliyet yürütülüyor.

Hareketin kamuoyuna ulaşmasında internet yayınları ve Furkan Nesli Dergisi önemli bir rol oynuyor.

Hareketin merkezinde “tevhid” anlayışı bulunuyor

Furkan Hareketi kendi düşünce sisteminin merkezine İslam’daki tevhid kavramını yerleştiriyor.

Hareketin açıklamalarına göre tevhid, yalnızca Allah’ın tek ilah olduğuna inanılması anlamına gelmiyor. Allah’ın aynı zamanda “tek otorite ve kanun koyucu” olarak kabul edilmesi gerektiği savunuluyor.

Alparslan Kuytul, hareketi Kuran ve sünneti rehber edinmeyi amaçlayan “Rabbani bir hareket” şeklinde tanımlıyor.

Bu anlayış, dini hayatın yalnızca bireysel ibadetlerle sınırlandırılmaması gerektiği görüşüne dayanıyor. Hareket, İslam’ın toplumsal ve siyasal yaşam konusunda da ilkeler ortaya koyduğunu savunuyor.

Furkan Hareketi’nin kullandığı en bilinen ifadelerden biri de:

“Allah’ın dünyasında Allah’ın dediği olmalı.”

Hareket, uzun vadeli hedeflerinden birini “İslam medeniyetinin yeniden inşası” şeklinde ifade ederken, bunun eğitimli bir nesil yetiştirilmesi yoluyla gerçekleştirilebileceğini savunuyor.

“Öncü nesil” yetiştirmeyi hedefliyor

Furkan Hareketi’nin faaliyetlerinde eğitim merkezi bir yerde bulunuyor.

DW Türkçe’nin aktardığına göre cemaat Kuran, tefsir, hadis, fıkıh, siyer, İslam tarihi ve siyaset gibi alanlarda dersler, konferanslar ve seminerler düzenlediğini belirtiyor.

Alparslan Kuytul’un özellikle sosyal medya ve YouTube üzerinden yaptığı “Cuma Tefsir Dersleri” hareketin en bilinen faaliyetlerinden biri.

Bu yayınlarda dini konuların yanı sıra Türkiye’deki güncel siyasi gelişmeler de ele alınıyor.

Hareketin kendi tanımına göre amaç, Hz. Muhammed dönemindeki sahabe kuşağını örnek alan ve Kuran ile sünneti hayatının merkezine yerleştiren bir “öncü nesil” yetiştirmek.

“Öncü Nesil” adı verilen bu yaklaşım, Furkan Hareketi’nin eğitim faaliyetlerinin temelini oluşturuyor.

Diyanet’in raporunda demokrasi ve laiklik eleştirisi öne çıkıyor

Furkan Hareketi’nin kendi tanımlaması ile Diyanet İşleri Başkanlığının yapı hakkındaki değerlendirmeleri arasında önemli farklılıklar bulunuyor.

DW Türkçe’nin aktardığı Diyanet raporunda Furkan Hareketi, “selefi” görüşlere sahip dini yapılanmalar arasında değerlendiriliyor.

Raporda özellikle Alparslan Kuytul’un demokrasi ve laikliğe ilişkin görüşlerine dikkat çekiliyor.

Rapora göre Kuytul, demokrasiyi yalnızca seçimlerin gerçekleştirildiği ve çeşitli özgürlüklerin güvence altına alındığı bir yönetim biçimi olarak değerlendirmiyor.

Kuytul’un yaklaşımında temel sorun, egemenlik ve kanun koyma yetkisinin insanlara verilmesi.

Diyanet raporunda aktarıldığı şekliyle Kuytul, ilahi hükümlerin yerine insanların yaptığı kanunların geçirilmesini İslami açıdan sorunlu buluyor ve bu nedenle demokratik sistemi ideolojik olarak eleştiriyor.

Hareket ise kendisini esas olarak demokrasi karşıtlığı üzerinden değil, Kuran, sünnet ve tevhid merkezli dini bir oluşum olarak tanımlıyor.

Bu nedenle hareketin kendi tanımlamasıyla devlet kurumlarının hareket hakkındaki değerlendirmelerini birbirinden ayırmak gerekiyor.

Kuytul daha önce de gözaltına alındı ve tutuklandı

Furkan Hareketi ile güvenlik ve yargı kurumları arasındaki gerilim yeni değil.

DW Türkçe’ye göre hareket özellikle 2014 yılından itibaren çeşitli idari ve adli süreçlerle karşı karşıya kaldı. Kuytul’un katılacağı bazı konferanslar için yapılan salon anlaşmalarının iptal edildiği dönemler yaşandı.

Furkan Vakfı’na yönelik ilk büyük operasyonlardan biri 30 Ocak 2018’de gerçekleştirildi.

Operasyon kapsamında Alparslan Kuytul ve vakfın bazı yöneticileri tutuklandı. Furkan Eğitim ve Hizmet Vakfı’na da kayyum atandı.

Kuytul hakkında “silahlı terör örgütüne üye olmamakla birlikte bilerek ve isteyerek yardım etme” ve “silahlı terör örgütü propagandası yapma” suçlamalarıyla dava açıldı.

Kuytul 8 Kasım 2018’de tahliye edildi.

“Örgüt üyeliği” suçlamasıyla yargılandığı başka bir davada ise 3 Kasım 2020’de beraat etti.

Kuytul, Mayıs 2022 ile Haziran 2023 tarihleri arasında da başka bir soruşturma kapsamında tutuklu kaldı.

Bugünkü soruşturmadaki suçlamalar ise önceki dosyalardan ayrı bir hukuki süreç oluşturuyor.

Alparslan Kuytul kimdir?

Alparslan Kuytul 1965 yılında Adana’da doğdu.

Çukurova Üniversitesi Mühendislik ve Mimarlık Fakültesi İnşaat Mühendisliği Bölümünden 1988 yılında mezun oldu. Aynı yıl Kardeşler Kitabevi’ni kurdu.

Kuytul daha sonra dini eğitim amacıyla Mısır’a gitti.

1992 yılında Kahire’deki Ezher Üniversitesi Şeriat Fakültesi İslam Hukuku Bölümünde eğitimine başladı. Eğitimini 1997’de tamamladıktan sonra Türkiye’ye döndü.

Kuytul, Ezher’deki eğitimi devam ederken Kasım 1994’te Furkan Eğitim ve Hizmet Vakfı’nı kurdu.

2011 yılında ise hareketin yayın organlarından biri haline gelen Furkan Nesli Dergisi yayın hayatına başladı.

Kuytul’un dini faaliyetleri zaman içerisinde siyasi ve toplumsal konular hakkında yaptığı açıklamalarla daha geniş bir kamuoyuna ulaştı.

Siyasi açıklamaları tartışmaların merkezinde

Alparslan Kuytul son yıllarda yalnızca dini bir cemaatin lideri olarak değil, hükümete yönelik sert eleştirileriyle de gündeme geliyor.

DW Türkçe’nin haberinde, Kuytul’un 15 Temmuz darbe girişimine ilişkin bazı açıklamalarının hükümetin resmi değerlendirmelerinden farklı olduğu belirtiliyor.

Kuytul, son olarak Süleymancılar cemaatine yönelik operasyonları da eleştirmişti.

Operasyonlar hakkında yaptığı açıklamada, suçsuz olduklarını düşünen cemaat mensuplarının mücadele etmesi gerektiğini savunan Kuytul, devletin dini cemaatlerin yönetimine müdahale etmesini ve kayyum uygulamasını eleştirdi.

Bu açıklamalar, Furkan Hareketi’nin son yıllarda yalnızca dini görüşleri nedeniyle değil, siyasi iktidarla yaşadığı gerilimler nedeniyle de kamuoyunda tartışılmasına yol açtı.

Son soruşturmanın bundan sonraki aşamasında savcılığın gözaltına alınan kişiler hakkındaki delilleri ve suçlamaların hukuki dayanakları önem taşıyacak.

Alparslan Kuytul ve diğer şüphelilerin hukuki durumları, savcılık işlemleri ve olası mahkeme kararları sonucunda netlik kazanacak.

YerelGundem.com